поиск новостей
  • 29.07 "Сүнгән йолдызлар" Тинчурин театры,18:30
  • 31.07 "Яратам! Бетте-китте!" Тинчурин театры, 18:30
  • 01.08 "Эх, алмагачлары",Тинчурин театры,18:30
  • 02.08 "Күрәсем килгән иде...",Тинчурин театры,18:30
  • 04.08 "Флешка,рэп һәм мәхәббәт", Тинчурин театры, 17:00
  • 06.08 "Төш", Тинчурин театры, 18:30
  • 07.08 "Ай,былбылым!", Тинчурин театры,18:30
  • 08.08 "Беренче мәхәббәт", Тинчурин театры, 18:30
  • 15.08 "Кияу урлау" Тинчурин театры, 18:30
  • 18.08 "Мәхәббәт баскычы" Тинчурин театры,17:00
  • 20.08 "Назлы кияу" Тинчурин театры,18:30
  • 21.08 "Полиөионер" Тинчурин театры,18:30
  • 22.08 "Алай түгел, болай ул", Тинчурин театры
  • 23.08 "Гомер буе сине көттем" Тинчурин театры, 18:30
  • 25.08 "Яратам! Бетте-китте!" Тинчурин театры, 17:00
  • 27.08 "Хыялый" Тинчурин театры,18:30
  • 28.08 "Кияу урлау"Тинчурин театры,18:30
  • 28.08 Кариев театрында-ПРЕМЬЕРА! "Тау битендә Сабантуй". Башлана:18:30
  • 29.08 "Эх, алмагачлары" Тинчурин театры,18:30
  • 29.08 "Ак чәчәкләр кебек..." Кариев театры, 18:30
Бүген кемнәр туган
  • 22 Июль
  • Хәмид Мөштәри (1900-1981) - галим
  • Тәлгать Галиуллин - галим
  • Стеналарны штукатурить, шпаклевать итүче (Обои ябыштыру өчен әзерлек эшләре) кирәк иде.Казан шәһәре. 89033133608
  • Казанда озак вакытка снимать итү өчен студия кирәк иде от хозяина.89503219329
  • Нержавейка мойка сатыла. Кулланышта булган. Яхшы хәлдә. Эчке диаметры 43 см., тышкы диаметры 53 см., тирәнлеге 17 см. Бәясе 3.500. Казан шәһәре. 89033133608
  • 1 булмэле фатир моселман гаилэсенэ озак вакытка арендага бирелэ ЖК Салават купере. Собственник ( риелтор тугел!!!)89509488227
  • Продаю суповой сервис новый.Тел 89178553159
  • Диван ике кресло сатыла. Коричневый төстә Уртача хәлдә. Бәясе 4.000. Казан шәһәре. 89033133608
  • Кулланышта булган өч ишекле, антресольле шифонер сатыла. Әйбәт хәлдэ. Коричневый төстә. Бәясе 4 мең. Казан шәһәре. 89033133608
  • Продаётся 1 комнатная квартира в жк светлый 44.6 кв метров
  • 19.06.2024. Кулланышта булган өч ишекле, антресольле шифонер сатыла. Әйбәт хәлдэ. Коричневый төстә. Бәясе 4 мең. Казан шәһәре.
  • Услуги автокрана 89179171171
Архив
 
07.01.2015 Дин

Татарстанда Раштуаны ничек бәйрәм итәләр?

Тарихчылар бүгенге көнгә кадәр Гайсә Пәйгамбәрнең туган көнен билгеләү буенча анык кына бер фикергә килә алмыйлар. Элек Иисус Христосның туган көне хөрмәтенә уздырыла торган Раштуа бәйрәмен 25 декабрьдә билгеләп үткәннәр. Бу дата очраклы сайланмаган дигән фикер яши.

Безнең эрага кадәр II гасырда христиан тарихчысы  Секст Юлий Африкан 25 декабрь көнен үзенең язмаларында язып калдырган. Мәҗүси Рим империясендә Кояш бәйрәмен уздырганнар һәм бу көн мәҗүсиләр өчен иң мөһим көннәрдән саналган. Христианнар исә, бу бәйрәмне IV гасырда гына үткәрә башлаган. Римлылар аңында Кояш культы бик көчле булганлыктан, чиркәү бу датаны үзгәртмәскә карар кыла.
 
Католиклар әлеге традицияне бүген дә дәвам итә. Ә православие динендәгеләр, календарьдәге үзгәрешләр аркасында, изге бәйрәмне 40 көнлек уразадан соң, 7 гыйнварда үткәрә. Ураза күктә беренче йолдыз чыккач тәмамлана.
 
Керәшеннәр өчен олы бәйрәм
 
Татарстанда яшәүче керәшеннәр дә Раштуа бәйрәмен 7 гыйнварда үткәрә. Бәйрәм керәшеннәр арасында елдан-ел популярлык казана. Зәй районы Сарсаз-Баграж авылы егете Владислав Журавлев сүзләренә караганда, ул авылда Раштуа бәйрәме Рождество дип үз исеме белән атала. “Аны хәзер генә шулай татарчалаштырып Раштуа дип атый башладылар. Электән үк бу көнне иртән иртүк бала-чагалар слават әйтеп йөргәннәр. Бу үзенчә Пасханы хәтерләтә, аны халык телендә безнең авылда “акча җыю бәйрәме” дип тә атыйлар. Ул көнне, Пасхадагы кебек, балалар өйдән өйгә кереп, Христосның тууы турында шигырь укыйлар, аларга тиен акча биреп чыгаралар. Бу көнне бар туган-тумачалар белән җыелышып, ашап-эчеп бәйрәм үткәрәбез. Быел мин һәр елдагыча бу бәйрәмне авылда әти-әниемнәр белән уздырырга җыенам. Аннары әбиләргә, бабайларга кунакка барып килеп, башка туганнарны үзебезгә чакырачакбыз”, – дип бәян итте егет. Сарсаз-Баграж авылында Раштуа кичендә төрле уеннар үтә, гармунда уйныйлар, җыр-биюләр уза.
 
Балык Бистәсе районы Иванаево авылы егете Николай Токранов бу керәшен авылында Раштуа кичендә авыл халкы бер йортка җыелып келәү итүләрен сөйләде. Аннары иртән бала-чагалар йорттан йортка йөреп, Иисус туу турында хәбәр житкерәләр һәм аларга моның өчен акча өләшәләр. Һәр йортта ризыклар пешерелә, туган-тумачалар кунакка килә. Элегрәк Нардуганга чыгучылар күп булган, хәзер болай йөрүчеләрнең кимүе күзәтелә.
 
Узган елны керәшен авылларында чиркәүләрне яндырганнар иде. Бер ел эчендә бу авылларда чиркәүләр яңадан торгызылды. Мамадыш районы Албай авылындагы чиркәү тулы көченә эшләп килсә, Балык Бистәсе районындагы Керәшен Казысы авылындагы  яңа чиркәү, җылылык булмау сәбәпле, олы бәйрәмнәрдә генә ачыла. Әлеге авылда яшәүче Анатолий Харитонов сүзләренә караганда, быел Раштуа бәйрәмен яңа чиркәүдә каршылаячаклар.
 
Республикабызда Раштуа бәйрәме уңаеннан төрле чаралар үтәчәк.  Башкалада исә 11 гыйнварда М.Җәлил исемендәге Татар академия дәүләт опера һәм балет театрында Архиерийның Раштуа чыршысы, “Туым Җондызы” – керәшен җырларын башкаручылар конкурсы үтәчәк.  Казан музейларында, мәдәни үзәкләрдә, ял итү паркларында бәйрәм чаралары каралган. Раштуа бәйрәме уңаеннан өстәмә рейслар да булдырыла.
 
Раштуаны һәркем дә бәйрәм итми
 
Бөтенроссия җәмәгатьчелек фикерен өйрәнү үзәге уздырган сораштыру мәгълүматларына караганда, сораштыруда катнашкан 1,6 мең кешенең 72 проценты Рождество бәйрәмен 7 гыйнварда уздыра. Калган җавап бирүчеләр бу бәйрәмне 25 декабрьдә үк бәйрәм итүләрен белдергән. Сораштыруда Россиянең 46 төбәгендә яшәүче респондентларның фикере исәпкә алынган.
 
Җавап бирүчеләрнең  57 проценты Рождествоны гаилә белән уздырачагын әйткән; 8 проценты – бәйрәм табыны әзерли, 6 проценты – кунакка бара, 1 проценты бәйрәм хөрмәтенә “салып куярга” җыена. Респондентларның 10 проценты чиркәүләргә җыенуын, 1 проценты юрау-багулар уздырачагын, 1 проценттан кимрәк җавап бирүче бәкедә коенырга теләвен хәбәр иткән. 17 процент респондент бу көнгә берни дә планлаштырмый. 
 
Халыкта Раштуа бәйрәменә кагылышлы юраулар яши: бәйрәмнән соң өч көн эчендә агачларга бәс сарса, икмәк уңар; төнге күктә йолдызлар күп булса, җиләк күп булыр. Раштуада көн җылы булса, яз салкын килер.

Алена НИЗАМОВА
Интертат.ру
№ --- | 07.01.2015
Интертат.ру печать

▲ Өскә
Матбугат-инфо
Матбугат.ру
Ватаным Татарстан
Шәһри Казан
Бердәмлек
Рәшит Ваһапов фестивале
Камал театры
Тинчурин театры
Татар дәүләт филармониясе
Ирек мәйданы
Татарстан яшьләре
Кариев театры
Идел
Өмет
Татарстан китап нәшрияты
Милли Музей
Шаян
Татаркино
Татар телен һәм ТР яшәүче халыклар вәкилләренең<br />туган телләрен саклау, үстерү мәсьәләләре комиссиясе
«Элита»