«Тамырларны сакларга тиешбез»

Кызганычка, соңгы елларда туган телләр югалуы темасы иң актуальләрнең берсе булып бара. Һәр халыкның үз мәдәни мирасын, гореф-гадәтләрен, йолаларын һәм туган телен саклау өчен янып яшәүче аерым вәкилләре бар.

Шундый мисалларның берсе - Самарада туып-үскән татар егете Ильдар Мустафин.

- Мин Мансур егете, - дип таныштырды үзе белән әңгәмәдәшем. - Әнием Похвистнево районының Мансур авылыннан, ә әтием Норлат районының Әхмәт авылыннан. Һәр җәйне әниемнең туган җирендә, әби-бабай гаиләсендә һәм дусларым арасында үткәрә идем. Авыл белән бу тыгыз бәйләнеш туган тамырларыма булган мәхәббәтемнең нигезе булып тора.

Авылда узган балачагы шәһәр малае Илдарга, үсеп җиткәч тә, туган телендә иркен сөйләшергә ярдәм итә дә инде. Әбисе һәм бабасы, әти-әнисе һәм яшьтәшләре белән аралашып, ул табигый рәвештә саф татар телен үзләштерә. Булачак тормыш иптәше Зөлфияне дә Мансур авылында очрата. Бу тәҗрибә милли үзаңын формалаштыруда хәлиткеч фактор була.

- Хәзерге вакытта, кызганычка, бик аяныч хәл күзәтелә. Телне белмәү, хәтта милли чараларда да русча сөйләшү, яшь буынның татарча концертларга, спектакльләргә йөрмәве күңелне әрнетә. Без мондый кичәләрне көтеп алабыз, дусларыбыз белән анда бик теләп барабыз.

Туган телебез, мәдәниятебез, гореф-гадәтләребез, йолаларыбыз – безнең аерылгысыз бер өлешебез бит ул. Кеше тугач та, аңа исем, фамилия бирелә. Бу нәрсәләр аның белән соңгы сулышына кадәр яши. Туган телебез дә шулай булырга тиеш. Аның файдасы бармы-юкмы дигән уйлар, гомумән, башка килергә дә тиеш түгел, дип уйлыйм. Татарча исем һәм фамилия йөртеп кенә, телен, мәдәниятен белмәгән кеше үзен мин – татар дип атарга тиеш түгел, минемчә.

Татарлар саны болай да елдан-ел кими бара. Әгәр дә без милләт буларак юкка чыгарга теләмәсәк, моңа күп көч куярга тиешбез. Милли кыйммәтләр яңа туган бала күңеленә гаиләдә салынырга тиеш. Балачактан кыска гына булса да догалар өйрәнү дә, минемчә, бик зур файда китерә. Әбием өйрәткән догаларны, дини бәйрәмнәрне, йолаларны, гореф-гадәтләребезне мин әле дә хәтерлим. Үзем белгән нәрсәләрне балаларыма гына түгел, башка милләттәшләремә дә, яшь буын вәкилләренә дә җиткерәсем, белгәннәрем белән уртаклашасым килә. Шуңа күрә үзем балачактан җаным-тәнем белән яраткан спорт төре – футбол аша татарларны берләштереп, телебезне, милли-мәдәни мирасыбыз дәвамчанлыгының әһәмиятен ассызыклый Илдар.