• 26.06-28.08 Театрализованное фольклорное Казан-шоу. Туган авыл.
  • 06.08-15.08 Салават. 31 сезон. Камал театры
  • 18.09 Хәмдүнә Тимергалиева истәлегенә. УНИКС. 17.00
  • 16.10 20ел TATAR RADIOSI. Татнефть Арена. 18.00
  • 14.12-19.12 Илсөя Бәдретдинова. "Фәрештә түгел". УНИКС
Бүген кемнәр туган
  • 02 Август
  • Мидхәт Корманов - адвокат
  • Рәсим Җәләл - җырлар авторы
  • Халидә Сөнгатуллина - актриса
  • Лилия Хәмитова - җырчы
  • Сөембикә Кашапова - журналист
  • Исэнмесез. Метро Аметьева, Горьки яки Карбышева, Даурский, Мавлютова урамнары тирэсеннэн 1 булмэле квартира яки бүлмә снимать итәргә эзлибез. Медколледж тирәсендә. Тел. 89600475151
  • Зернодробилка молотковая сатам. Складта бар. Заказга да эшлибез. Төрле иләкле ясап була. 200-700 кг/сэг производительность. Электродвигатель 2,2 кВт/3000 об. Бункеры 40 л. Башка бункер, опорный рама, пульт управления да куя алабыз. Төрле районнарга, төбәкләргә җибәрә алабыз. Яхшы сыйфатлы. Бар деталләрен үзебез ясыйбыз (двигателдан кала). Гарантиясы бар. Татарстан, Яр Чаллы 8 (917) 921 52 90
  • Казан, “Светлый” ЖК (Куюки) 1 бүлмәле фатир озак вакытка гаиләле кешеләргә тапшырыла. 3 этажлы өйдә 1 катында. 49 кв.м. кирәкле җиһазлар бар.Индивидуаль җылыту.Парковка өй янында. Шәһәр автобуслары йөри. 10000 сум+ ком.услуги. тел.89393932099
  • 1.6 яшьлек угез ите август башында суясы .Ботлап.Актаныш районы 89872229472
  • Казан шэхэрендэ субаренда очень 1 булмэле фатир снимать итэм, озак вакытка.тэртип,чисталык,уз вакытында тулэуне ышандырам. Тел. 89179060102. 89274868157
  • Казан, Вахитов районы, Хороводная, 50. 1комн. квартира, 2 лоджия, 51 м2.Риэлторсыз, озак вакытка. 89655886519 ваатсап.
  • Туй, туган көн, юбилей һәм башка уңайдан якын кешегез белән хәтирәләрне теләкләр аша үреп,оригиналь шигырьләр,проза,рәхмәт сүзләре,бәет,җыр текстлары иҗат итәм.Һәр кешегә индивидуаль караш.Кулай бәяләр.Заказлар алдан алына.89083405794 ватсап.
  • Сдаю 1 комнатную квартиру в Наб. Челнах в 62 ком-се молодой семейной паре или двум девушкам студенткам. 89093132683 вацап
  • Исэнмесез. Метро Аметьева,горьки яки Карбышева,даурский,мавлютова урамнары тирэсеннэн 1 булмэле квартира озак вакытка снимать итэргэ эзли без. 89372982380
  • Исәнмесез. Яңа бал сатам. Умартам урман янында тора. Экологик чиста бал. 3л -1300, кәрәзле бал - 600скм/кг. Казанга китереп тә бирәм. 89600344439 нлмерына шалтыратыгыз.
 
 

 
Архив
 

               

22.06.2016 Язмыш

“Улыгыз Нәҗип минем күз алдымда, янган пароходта һәлак булды”

Бабайның өч улы – Муллагали,КМирзагали (минем әткәй), Нәҗип һәм ике кияве сугышка алына. Сугышка гаиләсеннән 5 кеше озатып, Шәрип бабай белән Гөлчирә әби ул хәсрәтләрне ничек кенә күтәргәннәрдер – шул 5 кешедән бер әткәй генә исән кайта. Әткәй 1941 елда сугышка алынганнан соң, Суслонгердагы әзерләнү лагерена эләгә. Андагы хәлләрне тыңлаганда чәчләрең үрә тора. Урман эчендәге бу лагерьда булачак сугышчыларны ничек кенә интектермиләр.

Иң үзәккә үткәне хәрби өйрәнүләр түгел, ә ачлык була. Ачлыктан кешеләр явызланалар, бер-берсеннән азык тартып ала башлыйлар, урлашалар, сугышалар. Лагерьдан качарга теләүчеләр дәКбула – аларны сакчылар атып кына үтерә.

Берничә айдан әткәй, сугышка алынучылар исемлегенә эләгеп, фронтка китә. Башта Украинада сугыша, аннары Сталинград фронтына җибәрелә. Сугышның башыннан азагына кадәр пехотада хезмәт итеп, туган илебезне җәяүләп, чакрымнан-чакрымга дошманнардан арындырып, исән-имин әйләнеп кайта ул.

Әткәй сугыш турында сөйләргә яратмый иде. Бүләкләренең дә исемнәрен дә белмибез. Кайчандыр кирәге чыгар, моның өчен нәрсә дә булса бирерләр дип уйламагандыр да инде. Чыннан да, түгелгән каннары өчен беркемнән бер тиен файда күрмичә, әткәй 1979 елда, әнкәйнең вафатыннан соң 3 ай үтүгә, беркемне дә борчымыйча, тыныч кына бакыйлыкка күчте.
 
Хәзер әткәйнең энесе Нәҗип абыйны да искә алып үтмәсәм, дөрес булмас, чөнки аның язмышы бигрәк тә аяныч. Башкаларына кара кәгазь килсә дә, кече уллары – әле өйләнергә дә өлгермәгән Нәҗипләре турында бер хәбәр дәКбулмагач, Гөлчирә әбием гомер буе аны көтеп яши. Бары тик сугыш бетеп 15 ел үткәч кенә, әбиемә Пучы авылының бер кешесе сине күрергә тели дигән хәбәр бирәләр. Ул кеше, чыннан да, Нәҗип абый белән бергә утны-суны кичкән кеше булып чыга. Аның сөйләвенчә, Нәҗип абый әсирлеккә эләгеп, соңыннан Америка гаскәрләре азат иткән кешеләр арасында була. Бу Пучы агае белән алар әсирләрне Севастопольгә алып кайта торган корабльдә танышалар. Икесе дә татар, күрше диярлек авыл кешеләре дә булгач, шатланып, өйгә кайту турында планнар коралар. Тик бу корабльне Севастопольдә үк кораллы сакчылар төркеме каршы ала. Стройга тезеп, әйберләрен алып калып, туп-туры салкын душка куып кертәләр. Душтан чыга торган җирдә һәрберсенә тоткыннар кия торган кием кидертеп, кораллы сак астында баракларга алып китәләр.
 
Ә аларны “Кызыл хач” җәмгыяте чагыштырмача яхшы кием, бөтен кирәк-яраклар тутырылган биштәр белән тәэмин иткән була. Биштәрдә сөлге, кырыну приборы, теш пастасы, теш щеткасы, кашык, кружка кебек әйберләргә өстәп, кул сәгате, төрле консервалар, хәтта ручка белән блокнот та була. Киемнәрдән җыеп алынган документларны барлап, һәркемнең шәхесен ачыклап, беренче тикшерү үткәргәннән соң, аларга яңа документлар тутырып бирәләр. Хәзер инде Совет иле тоткыннары булган бу бичара солдатларны Себернең кеше аягы басмаган җирләренә кадәр алып китәләр. Алар анда урман кисә, юл сала. Бик күпләре беренче кышта ук үлеп бетә. Җәйләрнең берсендә, бу участокта эш эшләнеп бетү сәбәпле, Енисеймы, Ангарамы елгасына алып киләләр. Анда пристань булып, тоткыннарны икенче җиргә күчерергә тиеш булалар.
 
Менә пристаньга ике пароход килеп туктый. Нәҗип абый белән Пучы егете икесе ике пароходка туры киләләр. Ике тәүлек баргач, икенче пароходта ыгы-зыгы куба. Кычкырышкан, сүгенгән, атышкан тавышлар ишетелә. Ул да булмый, пароходтан төтен чыкканы күренә. Һәм берничә минуттан, пароход шартлап, янып, кисәкләргә аерылып, су төбенә китә. “Улыгыз Нәҗип минем күз алдымда, янган пароходта һәлак булды”, – дип тәмамлый сүзен Пучы кешесе.
 
Бу язганнарым сугыш корбаннарына дога булып барсын иде.
 

Тәзбирә ЗАҺИДУЛЛИНА, Мөслим районы, Кырынтау авылы
Татарстан яшьләре
№ --- | 22.06.2016
Татарстан яшьләре печать

Фикерләр

Исем:
E-mail:
Текст:
 
▲ Өскә

Матбугат-инфо
Матбугат.ру
Ватаным Татарстан
Шәһри Казан
Бердәмлек
Рәшит Ваһапов фестивале
Камал театры
Тинчурин театры
Татар дәүләт филармониясе
Ирек мәйданы
Татарстан яшьләре
Кариев театры
Идел
Өмет
Татарстан китап нәшрияты
Милли Музей
Шаян
Татаркино
Татарстан Диния нәзарәте
ЕлМай
Татар телен саклау һәм үстерү мәсьәләләре комиссиясе
«Элита»
Piter.tatar