• 03.03-05.03 Данир Сабиров. Уникс. 18:30
  • 06.03-09.03 Илсөя Бәдретдинова. Уникс. 17:00
  • 06.03-08.03 "Ак чәчәкләр кебек..." (12+) Премьера! Кариев театры, 18:00
  • 09.03 Фирдүс Тямаев. Пирамида. 19:00
  • 10.03 Әлмәт Татар дәүләт драма театры гастрольләре. "Кибет" (18+). Кариев театры, 12:00 һәм 18:30
  • 11.03 Ришат Фазлыйәхмәтов. Ленин клубы. 18:30
  • 18.03 Айдар Галимов. Ленин клубы. 18:30
  • 20.03-22.03 Әнвәр Нургалиев. Уникс. 18:00
  • 01.04-06.04 Рифат Зарипов. Уникс. 18:30
Бүген кемнәр туган
  • 03 Март
  • Рузия Мотыйгуллина - актриса
  • Ильяс Кудашев-Ашказарский (1884-1942) - мәдәният хезмәткәре
  • Нәҗип Мадьяров (1928-2002) - шагыйрь
  • Ришат Төхфәтуллин - җырчы
  • Михаил Мишустин - дәүләт эшлеклесе
  • Бер бозаулаган аклы каралы сыер бозавы белэн сатыла.СРОЧНО. ТЕЛ 89050220598
  • Флология юнәлешендә иҗади эшләр башкарам. тулырак 89274109001
  • Продаю комнату в коммунальной квартире, которая расположена по адресу: Казань, пр-т Ибрагимова, 37. Общ. площадью 13 кв.м.На 2/5эт. Входная дверь в комнату металлическая, пластиковые окна, на полу ламинат.Кухня, туалет, душ в коридоре с отдельным входом. В квартире сделан косметический ремонт.Доброжелательные соседи. Месторасположение комнаты очень удобная , развитая инфраструктура, всё в шаговой доступности(магазины,школы,аптеки). Во дворе детские сады, детская площадка, парковка своя. Отличная транспортная развязка, откуда можно добраться до любой точки Казани. Метро "Яшьлек" в 5 минутах пешим ходом. Автобусная остановка рядом. Парк Победы рядом. ТЦ Парк Хаус, Тандем, ДК Химиков, московский рынок всё в шаговой доступности. 870000р. Тел.89274000105
  • Казанда Дементьево урамы 31дэ булмэ арендага бирелэ хакы 8000сум.89178593518 ватсапка языгыз.
  • Актанышта тозелеш объектына монолитчиклар, каменщиклар хэм торле эшкэ кешелэр кирэк. 89376209888
  • Актанышнын узендэ/якын-тирэ авылларда 6 айга торырга квартира яисэ ой эзлим. Чисталык хэм вакытында тулэп баруны гарантиялим. 89376209888
  • Актаныш.услуги:жалюзи рулонные шторы рольставни рольворота ,ремонт москитных сеток 89375814252 Айдар
  • Актаныш. Натяжной потолок урнаштырабыз. Килеп улчәү, консультация бушлай, светильниклар да куябыз. Актаныш, Актаныш районы буенча эшлибез 8-937-581-42-52 Айдар
  • Продаю земельный участок (ИЖС) площадью 4.47 соток в поселке Вознесение на ул. Вишневая. Кадастровый номер: 16:50:270238:293 Все коммуникации: газ, вода, электричество. Центр поселка, рядом остановка 68 автобуса, асфальтированная дорога до участка, развитая инфраструктура - поликлиника, детский сад, магазин, дом культуры. Улица жилая, заселенная. Хорошие, добропорядочные соседи. Участок проверен на красные линии, охранные зоны и обременения. Все документы готовы. Продажа от собственника. 8-9173-9597-53
  • Казан шэхэре Приволжский районы,Дубравный 2Д урамында бер булмэле квартирга озак вакытка, начар гадэтлэре булмаган кеше кертэбез шалтыратыгыз 8:00-22:00 кадэр!!89274289028
 
 

 
Архив
 

               

09.03.2016 Мәдәният

Мәсгут Имашев: “Имашев нәселенең кулак түгеллеген әтием судлар аша раслаган”

Әлеге олпат шәхес белән аралашу үзе бер гомер! Тормышның әллә никадәр ачысын татып та, күңел чисталыгын югалтмаган олы йөрәкле матур кеше ул композитор Мәсгут ага Имашев! Сынмаган-сыгылмаган! Бар сагышын, кайгысын моңнарына салган. Язмышын шөкер кылып кабул иткән! Шуңадыр Ходай аңа исәнлек-саулыкта, балалары, хатыны белән бергәләп яшәлгән озын матур гомер биргәндер.

— Җирдә яшәү — үзе зур бәхет! — ди Мәсгут абый. — Бу яшьтә әлеге сүзнең чын асылына төшенәсең. Хәрәкәттә — бәрәкәт, гел шөгыльдә булсам гына яшәүнең дәвам итүен тоям! Ял көннәре күбәеп китеп, берничә көн эшкә бармасам, дус-ишләр белән аралашмый торсам, үземне кирәксез хис итәм дә тынычлыгым югала. Театр училищесында һаман эшләп йөрүемнең дә сәбәбе шул. Аннары директорыбыз Гыйлемхан Һади улы Мөбәрәкшин да ел саен: “Олыгайдым инде, ялкытканмындыр, китим...” — диюемә каршы: “Студентлар сезне хөрмәт итеп, бер дәресегезне калдырмый йөри, ничек җибәрим?” — дип тора.

9 ЯШЬЛЕК ТОМА ЯТИМ
 
— Күңел тулы моң балачакның сагышлы кайтавазы микән, Мәсгут абый?
 
— Шулай дигән фикерне Гариф Ахуновтан ишеткән идем. Мин туып, 6 ай үтүгә, кырлач суыгында безне, кулаклар дип, гаиләбез белән авылдан сөргәннәр (Мәсгут абый 1930 елның 5 июлендә Пермь өлкәсе Барда районы Кайнавыл авылында туган — Э.Җ.). Әтием, артыннан йөреп, Имашев нәселенең кулак түгеллеген судлар аша раслаган, безгә кабат туган якка кайтырга рөхсәт иткәннәр. Әмма әти-әнием, үзләрен сөрдергән авылдашлары янына кайтырга теләмичәме, Пермь шәһәрендә төпләнеп кала. Әтием үлгәндә, миңа нибары 3 яшь булган. Шулай да күңел түрендә аның белән бәйле ике вакыйга сакланган: беренчесе — умывальник астында битемне юдырганы, икенчесе — эштән кайтып кергәч, “Нихәл, улым?” — дип янымнан үтүе... Әниемне яхшы хәтерлим. 20 хатын-кыз баракның бер бүлмәсендә яшәде. Мин бөтенесенә бер бала идем. Әнием такта яру заводында эшләде: Иделдән сал белән агып килгән бүрәнәләрне ыргак белән тотып, ярга тартып чыгара иде. Мин I сыйныфта укыганда, әнием янына бер ир-ат килеп йөри башлады. Берсендә, әнием гыйнвар суыгында боздан бүрәнәләр чыгарып, төнге сәгать уникедә эшен тәмамлагач, кибет ишеге төбенә чиратка барып баса. Кытлык заманы бит, кибеттә иртүк костюмлык материал сатыла башлый, дигән хәбәр ишеткән була ул. Үзе очрашып йөргән ир-атка кием юнәтергә тели. Иртәнгә кадәр кырлач суыгында чиратта торган әнием бик каты салкын тидергән иде... Хастаханәгә эләкте, ике ай чамасы дәвалап маташтылар да: “Мондый очракта медицина көчсез!” — дип авылга кайтарып җибәрделәр. Ике-өч ай авырып ятты да... 7 августта җан бирде (Мәсгут абыйның күзеннән мөлдерәп яшь бәреп чыга — Э.Җ.).
 
— Шулай итеп, 9 яшьлек бала тома ятим кала...
 
— Әйе, гаиләдә мине кемгә тәрбиягә бирергә, дигән бәхәс туды. Әниемнең берту-ган энесе Тәүфыйк абый әби-бабай белән бергә яши, аның мине үз янында авылда калдырасы килде. Әниемнең абыйсы Бәйрәмхуҗа Пермь каласында яши, мин дә шәһәрдә яшәп-укып кайткан бала, “Шәһәр шәһәр булыр!” — дип, мине аның гаиләсенә җибәрделәр. Ә минем әни янына гына барасым килә... “Күммәгез әниемне җиргә!” — дип үксеп зиратка кадәр йөгергәнем хәтердә. Дөньяның яме калмады, миңа кем белән, кайда яшәсәм дә барыбер иде...
 
Шулай итеп, мин Пермьдә II сыйныфка укырга киттем. Бәйрәмхуҗа абыйның гаи-ләсе ишле: миннән зуррак өч баласы бар. Абыем бик кырыс кеше иде. Шулай берсендә укудан кайтып керешемә бик авыр сүзләр әйтте бу: әлеге гаиләдә артык кашык булуымны аңладым. Шул ук көнне бабама: “Бәйрәмхуҗа абыйларда башкача яши алмыйм, килеп алыгыз!” — дип хат яздым. Сөргеннән кайткач, әби-бабам урман уртасындагы ун гына йортлы Чирес авылында гомер кичерә иде, шунда яши башладым.
 
Бабамны артык өлкән дип, опекуным итеп Тәүфыйк абыемны билгеләделәр. Алар мине бик кадерләп, иркәләп үстерде. Мәктәптә дә укытучылар бик яратты. Әле Актүш исемле акыллы этебез дә бар иде. 2 чакрым урман аша күрше Иске Чат авылына йөреп укыганда, ул алыштыргысыз юлдаш булды: иртән озатып куя, дәреснең ничәдә бетәсен каян чамалагандыр, каршы ала, букчамны авызына каба да алдан элдерә иде. Шулай матур гына яшәп ятканда, 1941 елның маенда Тәүфыйк абыема армиягә чакыру килде. Абыем басуда язгы чәчүдә иде, мин чакыруны илтә киттем. Тәүфыйк абыем укыды да: “Бар, кайта тор, мунча ягыгыз, аш салыгыз, миңа иртүк юлга чыгасы”, — дип, мине кайтарып җибәрде. Бала-чага бит, кырда эшләп яткан күрше Фәйзрахман абый атына утырып кайтам дип көтеп торганда, абыем, эшен төгәлләп, үзе килеп җитте... Яраткан абыемның кушканын үти алмадым дигән үкенеч бүгенгә кадәр яши миндә... Ул кычкырмады, орышмады. Хәер, аның тавыш күтәргәнен гомумән хәтерләмим. Тик... бервакыт кына бабама каты бәрелде ул. Ашарга утыргач, ачлыкны күргән, сөргеннән кайткан бабам юка итеп ипи кисә. Шунда Тәүфыйк абыем: “Шул балага рәхәтләндереп беләк буе берәр телем кисеп бир әле!” — дип кычкырды... Абыема мунча да, аш та өлгерде. Тик шул ашны ашый гына алмады, кашыгын авызына китерә, кулы калтырый, каба алмый, сәкегә капланып ята. Мөгаен, елагандыр ул... Икенче көнне иртүк аны озата киттек. Яраткан абыемнан аерылу ачысыннан үксегән баланы ике көн туктата алмадылар. Ул киткән юлга ятып, ташларны тырный-тырный еладым...
 
— Бала күңелендә ничәнче яра...
 
— Тормыш дәвам итте, абыем китүгә, һәр көн хат көтүгә әйләнде. Июнь башында хат килеп төште: аны без сөрелгән Пермь өлкәсенең төньягына урман кисәргә җибәргәннәр иде. Бабам, кош тоткандай: “Болай булгач, улымны барып күрәм!” — дип юл хәстәренә кереште. Мин дә бабама иярергә ниятләдем. Шулай беркөн, икәү җыенып, юлга чыгып киттек. Җәяүләп тә, атка утырып та бардык. Оса пристанена барып җиткәндә, инде көн кичкә авышкан иде. Бүгенгә ул якка баручы пароходларга билет юк, диделәр. Иртәгәсен иртүк юлга кузгалу ниятеннән якындагы Александровка авылында бабамның дусларында кунып калырга булдык. Шулай иттек тә — кердек, ашадык-эчтек. Идәнгә урын җәеп бирделәр. Әллә озаграк йокланган, иртән мин уянганда, барысы да аяк өсте иде. Бөтенесе бер тирәгә җыелып, радио тыңлый. Ә анда, Германия гаскәрләре безгә каршы сугыш башлады, дигән коточкыч хәбәр яңгырый иде... “Тәүфыйгым бүгеннән үк сугышка керәчәк, күрү бәхетенә ирешә алмадык...” — диде бабам, әрнеп. Бу — 1941 елның 22 июнь иртәсе иде: кире борылып, авылга кайтып киттек... Тагын хат көтә башладык.
 
Ә хат-хәбәр булмады... Күрше абыйдан хат бар, Мәскәү янында яраландым, дип язган, ә Тәүфыйк абыемнан хәбәр юк... Әле шул көздә абыем төсе булып торган этебез Актүш югалды... Бөтен күрше-тирә авылларны йөреп чыктым, табылмады. Озак та үтмәде, яраланган күрше Шәрифулла абый кайтты, һөҗүм вакытында снаряд аның бер үкчәсен алып киткән иде. Тәүфыйк абыемны иң соңгы күргән кеше шул булган: “Мин беренче атакада яраландым, мине яу кырыннан алып чыгып баралар, Тәүфыйк икенчесенә кереп бара, үзе яу кырын яңгыратып: “Шәрифуллаау, исән-сау әйләнеп кайтсаң, безнекеләргә сәлам әйт!” — дип кычкыра”, — дип сөйләде. Ул бүген дә исән-сау, 101 яшен тутырды, авылга кайткан саен, янына кереп, абыемның соңгы сүзләрен кабатлатам...
 
— Тәүфыйк абыегыз турында башка бер хәбәр дә булмадымыни?
 
 

Әлеге язманың дәвамын бары тик "Матбугат.ру" подписчиклары гына укый ала. 
Моның өчен сайтта теркәлергә һәм подписка сатып алырга кирәк.
1 айлык подписка - 150 сум, 6 айлыгы - 780 сум, 12 айлыгы - 1200 сум тора.
Подписчиклар "Матбугат.ру"дагы иң кызыклы язмаларны тулысы белән укый ала.
Сез түләгән акчаның 10%ы хәйриягә тотылачак. Белешмәләр: (843) 2-666-788.

Теркәлергә һәм түләргә>> 


Эльмира ҖӘЛИЛОВА
Ирек мәйданы
№ --- |
Ирек мәйданы печать

Фикерләр

Исем:
E-mail:
Текст:
 
▲ Өскә

Матбугат-инфо
Матбугат.ру
Ватаным Татарстан
Шәһри Казан
Бердәмлек
Рәшит Ваһапов фестивале
Камал театры
Тинчурин театры
Татар дәүләт филармониясе
Ирек мәйданы
Татарстан яшьләре
Кариев театры
Идел
Өмет
Татарстан китап нәшрияты
Милли Музей
Шаян
Татаркино
Татарстан Диния нәзарәте
ЕлМай
Татар телен саклау һәм үстерү мәсьәләләре комиссиясе
«Элита»
Piter.tatar