• 22.11-23.11 "Питер Пэн" спектакле премьерасы! Кариев театры. 18:30
  • 23.11 "Тәртип"радиосының 5 яшьлегенә багышланган концерт. Филармония. 18:00
  • 25.11-26.11 Әбри Хәбриев концерты. Филармония. 18:30
  • 02.12 "Кем кемне?!" Резидә Шәрәфиева һәм Рафаэль Якупов концерты. Филармония.18.30
  • 03.12 "С чего начинается Родина..." Марина Карпова концерты. Филармония.18.30
  • 13.12 Айдар Рәкыйпов концерты. УНИКС. 18:30
  • 16.12-20.12 Данир Сабиров концерты. КСК "Уникс"
  • 14.02-23.02 Мунча ташы. Кырыкта да кызыкта. КСК "Уникс"
Туган көннәр
  • 18 Ноябрь Наилә Гәрәева
  • 18 Ноябрь Данил Ибраһимов
  • 18 Ноябрь Нурия Беломоина
  • 18 Ноябрь Нияз Вәлиев
  • 18 Ноябрь Гөлнара Абаева
  • 18 Ноябрь Исхак-Хан
  • 18 Ноябрь Гөлшат Гыймадиева
  • 18 Ноябрь Резидә Хәсәнова
  • 18 Ноябрь Рәшит Заһидуллин
  • 19 Ноябрь Зөлфәт Зиннуров
  • Санлап үгез ите сатыла. Шулай үк сатуда коптить иткән, суелган казлар бар. 89872883416.Балтач р-ны
  • Казанда озак вакытка Ямашев урамында 1 булмэле квартира снимать итэргэ бирэм узем хужа релтор тугел;шалтыратыгыз 89625521877
  • Задняя балка Ока куплю б/у 8-960-060-77-38
  • Ремонтируем бойлеры водонагреватели 8-960-060-77-38 Актаныш
  • Саба районында буаз тана сатыла! Апрель азагы май башында бозаулыйсы. +7 (937) 002-34-32
  • Ремонтируем бойлеры водонагреватели 8-960-060-77-38 Актаныш
  • Туалет булмэсе ясыйм и унитаз урнаштырам. Тел.89196484445 Актаныш
  • 89600696970 солеклэр
  • Казанда кулай бәядән 1 бүлмәле фатир сатыла. Яхшы ремонт белэн. Тел.89600537782
  • Казань. Продается 2-х этажный кирпичный дом, который находится в поселке Салмачи на улице Знатной.Это отличный кирпичный коттедж построенный по всем строительным нормам и из экологически чистых материалов. Продажа от собственника. Тел.: 89378747872.

 

 
Архив
 

               

28.11.2014 Мәдәният

Эльмира Җәлилова: Иҗат кешеләре гомергә фәкыйрь

Татар поэзиясенә яшьли, әмма кыю адымнар белән килеп кергән, шигърияткә максатчан омтылышы булган Эльмира Җәлилованың күптән түгел “Яратулы еллар” исемле өр-яңа китабы дөнья күрде. Анда якты шигырьләр, төзек, әдәби, матур тел. Бу китапны кулга алуга, укучы шигъри шәлкемнәрдә, гүя, үзенең теләк-омтылышларын тоемлый. Талантлы шагыйрә белән аралашуыбызның сәбәбе дә шушы китапка бәйле.

– Китап язу, китап чыгару – бер авыр булса, аңа атама-исем табу тагын да авыррак. “Яратулы еллар” – ул каян килгән исем?

– Минем шул исемдәге җы­рым бар. Ул безнең гаилә тормышына багышланган. Киләсе елда тормыш иптәшем Роберт белән гаилә корып яши башлаганыбызга 15 ел була. Ике ул үстерәбез. Таһир­җан­га – 13, Бәхтияргә – 6 яшь. Нә­селебездә булмаган сәләт аларда – икесе дә музыка белән ныклап мавыга: олысы – гитарада, кечке­нәсе фортепианода уйный. Улларыма, аларның үсүенә карап, таң калам. Олы улыма багышланган бер шигыремдә дә “миннән бер башка озын син, бер гасырга акыллырак...” дигән сүзләр бар. Әлеге елларга төгәл билгеләмә шулдыр дип уйлыйм.
 
– Китабыгызда “12 ел тә­нә­фестән соң...” дигән сүзләр бар. Тынгысыз шагыйрә ни өчен шулай озакка тукталырга булды? Дистә елдан соң кабат шигърияткә кайтуның сәбәбе дә бардыр әле?
 
– Чыннан да, 10-12 еллап бер юл да язмый яшәгән кеше мин. Сәер күренеш. Башта остазым Илфак абый Ибраһимов: “Син барыбер иҗатка кайтачаксың! Үзгәреп, җитдиләнеп кайтачаксың!” – дия иде. Үзем дә ышанмадым. Кулыма башка беркайчан да каләм алмам кебек булды. Ә бит яшьлек елларында шактый язылды. Күпләр, гаилә коргач, язмый башладың, дип нәтиҗә чыгарды. Тик төп сәбәп башкадыр. Кешенең кү­ңелен яралау өчен бер сүз җитә бит... Миңа бер үзешчән композитор: “Синең кеше укый торган шигырьләрең юк, гел сары яфрак ...” – дигән иде. Шул сүзләр дә күңелемә тигәндер, мөгаен. 12 ел мин үземне “кеше укымый торган шигырь язучы”га санап яшәдем. Шигърияткә кайтуны миңа күп­ләр юрады. Юраган юш килгән, ахры. Аның сәбәп­челәрен дә әйтеп үтәргә кирәк дип уйлыйм. Ике ел элек ирем: “Теләсә нишлә, быел шигырь китабыңны чыгарабыз! Җитте сәләтеңне яшереп яшәргә!” – диде. Студент елларда язылган шактый шигырьләр бар иде, шуларны җыеп, унлап яңа шигырь өстәп, чыгардык ул китапны. Һәм бернигә дә өмет­ләнмичә, шул китаптан бер шигыремне социаль челтәрдәге шәхси аккаунтым диварына элгән идем. Аны Фирзәр абый Мортазин күреп алган. “Эльмира, шигыреңә җыр яздым! Бу сезонда аны Салават башкарачак!” – дип шалтыраткач, мин өнсез калдым. Ышанмадым! Фирзәр абыйга көненә йөзләгән шигырь килә, башка автор белән бутагандыр дип уйладым. Салават концертына кадәр энә өстендә яшәдем. Ә ул аны җырлады! “Түгәрәк дөнья” дип атала ул! Шул концерттан кайтуга, бер утыруда 4 шигырь яздым. Ничә еллар тыеп яшәгән хисләр ургып чыкты! Мине кабат каләмле иткән бөек шәхес Фирзәр абый Мортазинга мин гомерем буе рәхмәт укырмын инде. Ул шигырьне язу вакыйгасын әле бер­кемгә сөй­ләгәнем юк иде. Трасса буйлап рульдә барам. Күңелгә тула бит шигырь, качып та котылып булмый. Шәһәргә барып җитүгә, юлда очраган беренче кибеткә кереп, блокнот белән каләм алуга, кибет утыргычында бөкшәеп, ашык-пошык шигырь язып утырган чагымны әле дә елмаеп искә алам. “Кар астында кыңгыраулар чыңы – мин ишетәм! Сез дә ишетәсез!”... Бу юлларны онытырга ярамый иде! Онытсаң, башка бервакытта да искә төшмәячәк...
 
– Китабыгызны тәнкыйть­ләү­челәр бармы?
 
– Талантлы кешеләрнең тән­кыйтен шулкадәр яратам. Марат абый Кәбиров, мәсәлән, 2012 елда чыккан китабымны укыгач, миңа шалтырата: “Эльмира, монда “үтергически” шәп шигырьләр күп, ләкин бер таба да булмаганнары да бар... Хәер, син аларны үзең дә беләсең инде!” – ди. Талантлы шәхесләр: әдипләр, бел­гечләр, остазлар тәнкыйтьләсә, мин аңа шат кына. Күрми генә калмасыннар, битараф кына булмасыннар. Әлеге китабым турында тәнкыйть ишетмәдем, бәлки, әле ул укучыга барып та җитмә­гәндер. Инде шигырь аңламаган, гомерендә әдипләр китабын кулына да тотып карамаган кеше­ләр тәнкыйтенә, гомумән, көлеп карыйм. Бу – аларның үзләреннән көлүе, белем дәрәҗәсе түбән­леген, иҗат өлкәсендә сай йөзү­ләрен күрсәтүе. Көчле шәхес­ләрнең тәнкыйте генә кешене үстерә!
 
– Сез бүген тагын ниләр хакында еш һәм тирән уйланасыз, ниләр борчый?
 
– Мин чәч бөртегемнән алып, аяк бармагына кадәр – гаилә кешесе. Күпме юрасалар да, карьерага омтылмадым. Бүген бала­ларымның бөтен талантын ачып, аларны тормышка бар яктан әзер итеп үстерә алсам иде дим. Алар тормышта югалып калмасын дип борчылам. “Тормыш сине нинди генә авырлык алдына куйса да, синең аны чишәргә бер юлың булырга тиеш”, – дип әйтә киләм. Алар әллә ниләр белән кызыксына. Бөтен өметләре аклансын иде, барлык максатларына ирешә алсалар иде! Иҗатта исә мине җыр сәнгатенең бүгенге торышы борчый. Өч тиенлек такмак язу­чыларның үзләрен “шагыйрь” дип атаган заманы бүген. Тавышсыз җырчылар, гамьсез авторлар чоры... Җыр текстлары язсам да, татар концертларына бик сирәк йөрим. Безне сәнгаттән, әдәбият­тан читләштерү өчен барысын да эшләгән монополистлар чоры... Минем бүгенге көн турында гына кайгыруым түгел: саф татар гаи­ләсендә үскән ике улымның татар сәнгатеннән бизә баруы хафага сала. Олы улым Туфан абый Миң­нуллин әсәрләренә куелган спектакльләргә генә йөри. Ә халык кырылып, җөмләсе дә төзек булмаган үзешчәннәрне укый. Классикларны бөтенләй оныттылар хәзер...
 
– Ничек уйлыйсыз, бүген шигырьнең кадере бармы?
 
– Зур хәрефләр белән “ЮК!” дип әйтергә була. Радио-те­ле­видениедән авторлар исемен ишеткәнегез бармы? Юк! Концертларда да телгә алып ин­текмиләр... Ә менә Салават Зә­киевич: “Минем авторларга – аерым хөрмәтем!” – ди. Өченче сезон инде концертында Фирзәр абый белән уртак җырларыбызны җырлый. Һәр җыр алдыннан авторның исемен әйтә! Телен дә, вакытын да кызганмый!.. Рөстәм Закиров, Азат Фазлыев кебек талантлы җырчыларыбыз да авторларны хөрмәтли. Моның сере бик гади: үз-үзен хөрмәт иткән кеше генә башкалар хезмәтен хөрмәт­ли ала. Ләкин алар сирәк. Замана “йолдыз”лары кызганыч, үз борыныннан ерагракны күрми... Матди як темасын мин бөтенләй күтәрмим дә... Иҗат кешеләре гомергә фәкыйрь булды. Кимендә хөрмәт булсын иде!
 
– Шигырьләр – киләчәккә хат дидегез. Ә күңелләрдә эз калдыру максаты бармы?
 
– Яза башлаганда моның турында уйланганым булмады. “Бәхетле хатын-кыз шигырь язмый”, – дигәннәр иде миңа заманында. Иҗатташ дусларым бүген дә бер үк вакытта җир кешесе, ягъни гаиләсен караучы ана, хатын булып, шул ук вакытта уйлары белән кайдадыр очып, шигырь язучыны беренче күрәбез диләр. Үземне кабатланмас шагыйрь дип әйтә алмыйм. Иҗатта кайнап яшәгәннәр генә шедеврлар язадыр. Тик алар шәхси бәхетен корбан итә – алар ялгыз. Минем максатларым икенче, тарихта эзем калмаса да үке­нечем булмас, ләкин җәмгыятьтә мөс­тәкыйль рәвештә яши алырдай, файда китерердәй балаларым калсын. Хәзер инде уйланам: 50 җырымның бер бишесе киләчәктә җырланыр, 100 шигырьнең икесе булса да кабатланып укылыр дигән өмет белән иҗат итәм. Шигырьдән генә торган китап чыгарасым килә. Икесеме, өчесеме хәтерләрдә калыр кебек. Нидер бар бит ул җанны ертып туган юлларда!.. Хәер, анысы инде миннән генә тормый.

Регина ШИҺАБЕТДИНОВА
Ватаным Татарстан
№ 172 | 28.11.2014
Ватаным Татарстан печать

Фикерләр

Исем:
E-mail:
Текст:
 
№36 (891706) / 02.12.2014 18:55:38

Регина кара ничек оста сораулар биргэн,минем улым белэн бер яшьлек,бергэ аралашып йоргэннэн белэм.Уз яшеннэн акыллыырак сораулар .......

№35 (891625) / 02.12.2014 05:48:09

///Мин, башкаларда булган гадэти нэрсэлэр турында эйттем. Башкаларда нэрсэ бар, шул ук ижат кешелэрендэ дэ, сыер савучыда да булырга тиеш.///

Бану, синәйткән нәрсәләр бар кешедә дә бар ,алар белән постельдә генә яшәп була. таң аткач ашыйсы килә башлый.
Крылов чикерткәсе шикелле яшәргә түгел иҗат кешесенә,ә кырмыска шикелле эшләргә кирәк дип беләм мин.
эшләп байлык тапкач,иҗат итсен шидибрларын. кем каршы?

мин әйткәннәр фән өлкәсенә кагылмый!, ә бушбугаз язучыларга.

№34 (891613) / 01.12.2014 22:21:43

Э син узен нинди байлыкны куздэ тоттын 31?
Мин, башкаларда булган гадэти нэрсэлэр турында эйттем. Башкаларда нэрсэ бар, шул ук ижат кешелэрендэ дэ, сыер савучыда да булырга тиеш.

№33 (891611) / 01.12.2014 22:12:29

Бану, бәяләр котырмасын өчен, башта ирекле булырга кирәк.

№32 (891609) / 01.12.2014 22:02:18

Тездән кар кайда яуды? Бездә әле һаман кара җир.

№31 (891605) / 01.12.2014 21:49:07

Бану, әкиәт сөйләмә!
дөньяда китап язып акча эшләүчеләр юк. рәсәйдә генә калды алар по старой памяти.

Рухи байлык белэн генэ яшэп була, тик анын очен башкаларнын да рухын кайгыртып яшэулэре кирэк.(((
- яшәп кара.

Э ижат кешесенен димэк, байлыкка хакы юк. (((
- нинди байлыкка?

сыер савучыга түләп җиткерелмәгән акчаданмы?

байларның бирәселәре килсә бирсеннәр!!!

эшләп ашар вакыт җитте. урлыйсын урлап бетерделәр. халява калмады. барысы да бик астында. яшәп кара рухи азыкта бүген.

Бану, син Марстамы,Айдамы яшәп ятасың? дөнҗалар үзгәре,кыш килде тездән кар . син хаман җәйдә яшәп ятасың. ач күзеңне дөнҗа бу!

№30 (891398) / 29.11.2014 15:15:56

Анладым, синен очен язган икэн ул аны.

№29 (891393) / 29.11.2014 14:46:24

Энҗебикә сүзләре аңламаган Банулар өчен язылмаган шул.

№28 (891391) / 29.11.2014 13:19:39

Байлык ул байлыкка тиңнәр өчен генә.)))
Э ижат кешесенен димэк, байлыкка хакы юк. Сузлэрен шулайрак килеп чыккан, Энжебикэ.
Рухи байлык белэн генэ яшэп була, тик анын очен башкаларнын да рухын кайгыртып яшэулэре кирэк.
Э кон-тон котырган бэялэр янында акчасыз берни дэ эшлэп булмый.

№27 (891389) / 29.11.2014 13:02:03

шулай,урыслар эйтмешли за свои слова надо отвечать .А то кайберлэрегез по принципу эт чаба дип бет чаба.

№26 (891377) / 29.11.2014 11:54:59

Эльмира Җәлилова: Иҗат кешеләре гомергә фәкыйрь.

Иҗат кешесеме фәкыйрь? Мондый фикер сөреше белән ерак китеп булмый, билгеле. Иҗат кешесе инде ул үзен ярты байлыкка ия дип уйласын.Әгәр синең язган әсәрләреңнән мескенлек, чарасызлык сизелеп тора икән, рухи( иҗади) яктан да, материаль яктан да бай була алмыйсың. Байлык ул байлыкка тиңнәр өчен генә. Үзең күзаллаган байлыкка тиңләшә, шул югарылыкка күтәрелә алмасаң, байлык( тегесе дә, бусы да) синеке була алмый дигән сүз.

№25 (891375) / 29.11.2014 10:38:05

Шэулэ,юкка кызасын,бу бит бер фикер генэ,элбэттэ син дэ хаклыдыр узенчэ.

№24 (891374) / 29.11.2014 10:35:49

кар астындагы кынгырау тавышын ишетер очен кешенен кунеле саф булырга тиеш.Сезнен ише тырнак астыннан кер эзлэучелэр,начар кунелле кешелэр ишетми дэ курми дэ аны

№23 (891372) / 29.11.2014 10:22:46

кар астында кынгыраулар чыны ишеткэч,бу куркыныч симптом,галлюцинациялэр башланган булырга момкин.

№22 (891369) / 29.11.2014 10:16:17

“Кар астында кыңгыраулар чыңы – мин ишетәм! Сез дә ишетәсез!”... Бу юлларны онытырга ярамый иде! Онытсаң, башка бервакытта да искә төшмәячәк..." жунле сузлэр булса искэ тошэр идедэ, болай язып куярга кирэк шул...

№21 (891362) / 29.11.2014 09:32:04

Эльмираның шигырьләрен сокланып укыйм. Матур күңелле, ихлас шагыйрәгә уңышлар юлдаш булсын!

№20 (891360) / 29.11.2014 08:48:09

Китапнын исемен укыга ук кунел сурелде. "Яратулы еллар" имеш. Яратусыз еллар да була, чту-ли. Эльмирада андый еллар булган икэн, кызганыч канично

№19 (891313) / 28.11.2014 20:16:48

син анын берэр частушкасын язып курсэт эле алайса.укучы булсан син аны хичшиксез мактар иден,сэлэтсез бер адэмдер син.

№18 (891309) / 28.11.2014 20:03:42

Дорес,Абага частушкиларны бик матур яза.

№17 (891308) / 28.11.2014 19:58:47

21 гасырда чыккан китапларда да,гэзит-журналларда да Абаганын ижатына тин булган бер нэрсэдэ курмэдем элегэ.Бу минем уземнен уем.Абага кайда син?ник язмыйсын?

№16 (891284) / 28.11.2014 18:19:39

ялгышмасам, Гөлнара Җәлилова "Сәхнә" журналында эшли))).Әмрикәдә түгел.

№15 (891274) / 28.11.2014 16:28:49

Эйтэм жирле, бу Жэлилованы хич анламый тордым!
Минэйтэм, эллэ танымаслык булып узгэргэн, эллэ исемен алыштырган!
Ярар, киткэн икэн бэхете булсын.
Ну бу Эльмира ошады мина бик.
Бик нэфис кыз.

№14 (891272) / 28.11.2014 16:11:20

Әмрикәдә.

№13 (891270) / 28.11.2014 16:09:45

Карагыз эле, Голнара Жэлилова кайда сон,хэзер?
Теге Шэхридэ ир, хатын, сояркэлэр турында гел яза торган?

№12 (891265) / 28.11.2014 15:53:03

Сояркэлэр, кондэшлэр, ир хатын остеннэн йоргэннэр турында сэхнэгэ чыгып жырлаган заманда гаилэ тугэрэклеге, нигэ ин куеп яшэгэн ир белэн хатын арасындагы кайнарлыкка табылган,ул монэсэбэтне матур итеп курсэтэ белгэн очен Эльмирага, шигырьлэренэ хормэтем зур. Синен шигырьлэрен халэтенэ туры килгэн гаилэлэр куп булсын иде, Эльмира.

№11 (891264) / 28.11.2014 15:46:43

шагыйрә, шигрыят, шигыр турында язгансыз да язгансыз, ә бер ике шигырен элеп куярга жәлке иде штули

№10 (891261) / 28.11.2014 15:28:10

Сояркэлэр, кондэшлэр, ир хатын остеннэн йоргэннэр турында сэхнэгэ чыгып жырлаган заманда гаилэ тугэрэклеге, нигэ ин куеп яшэгэн ир белэн хатын арасындагы кайнарлыкка табылган,ул монэсэбэтне матур итеп курсэтэ белгэн очен Эльмирага, шигырьлэренэ хормэтем зур. Синен шигырьлэрен халэтенэ туры килгэн гаилэлэр куп булсын иде, Эльмира.

№9 (891260) / 28.11.2014 15:25:23

Фирзэр, Салават кебекләр белән эллэ ни кырдыра алмассын, сеңлем. Югарырак шигърият турында уйла. Элегэ сай йөзәсең
8, бик дөрес язгансың, килешәм

№8 (891258) / 28.11.2014 15:09:06

нишлим, Забанен итә алмыйм,бакыр бер тиен шикелле киләсең дә чыгасың,киләсең дә кысыласың...

№7 (891252) / 28.11.2014 14:46:11

Мин үзем болай кеше җанын кыючы түгел.дөрес ,матбугат.руда миннән әллә кемнәр ясап бетерделәр инде.Ъзем болай шәп мужик мин!

№6 (891250) / 28.11.2014 14:44:08

Эхем-эхем, бай бичә буларак, синең сүрәтеңне күрәсе килеп китте...
янәсе эталон итеп.

№5 (891247) / 28.11.2014 14:31:08

Эхем-эхем!

№4 (891246) / 28.11.2014 14:28:53

Фоторәсемдә фәкыйрьлек эталоныдыр инде?

№3 (891241) / 28.11.2014 13:41:08

тишек,җук шул, ана телем түгел,гафу.татарга 50% скидке,миңа темпаче90%.

№2 (891240) / 28.11.2014 13:31:15

түземлегем тишелде, кадимге татар сүзләре белән язып булмады мәллә ул?

№1 (891239) / 28.11.2014 13:19:07

Иҗат кешеләре гомергә фәкыйрь\\\

хак сүз!!!

безнең татар иҗат кешеләре,бер ни дә эшләми, иҗат итеп, шидивер дә язасы килә,шул ук вакытта череп баесылары да килә. как ни странны,каюлары баелар бит...кайдан акча? барысы да дипутат та түгелләр...

татар әле әз булса да "иҗат"ка бара. ә менә наукага сәпсим бармый. нишләп? югыйсә татарның башы бит эшли!
шунысы әбидне,галимләр арасында татарлар бик аз. нишләп? акча юкмы?

наукада шимбә бабайлары малайларын этеп төртеп куялармы? татарга урын калмымы? мин шуңа җавап таба алганым юк.
әйтсәң, әй мин укымаган килеш тә шул кадәрле акча эшлим дигән җавап ишетәм татар егетләреннән.
Т.Х.М., беләге көчле берне егар,белеме бар меңне егар. дигәнне оныттылар бугай безнең яшьләр. әбидне чисслува.

как старая җәбрикә әйткәнчә,по мне,по моему карахтеру татар яшләре наука белән шөгелләнергә тиеш дип беләм.

җырчы,язучы,әртис,Иканамис,юрис хәттин ашкан... ә наукада татарлар юк. булганнарына да татар татарга аяк чала.

татарча гәҗит ,роман,Батулла әкиәтләрен генә укып,ерак китә алмас татар.

(Батулла дигәндә, бар "әкиәт"-тузга да язмаганны, язучыларны күздә тоттым)


уку максаты, укып диплом алып,кирпеч салу,юристлыкка укып та сатучы булып йөрү түгел(укымый да бу эшләрне эшләп була,ата-ана акчасы янга калыр иде),ә алган хөнәрең буенча яхшы спец булуда. мне так кааадсә.


монда бит гайбәтче-стукач язучылар гына түгел,акыллы кешеләр дә кереп чыккалый.
неуҗели сайтагы 170 арсында акыллылар булмас...

▲ Өскә

www.work-zilla.com

Матбугат-инфо
Матбугат.ру
Ватаным Татарстан
Шәһри Казан
Бердәмлек
Рәшит Ваһапов фестивале
Камал театры
Тинчурин театры
Татар дәүләт филармониясе
Барс-Медиа
Ирек мәйданы
Татарстан яшьләре
Кариев театры
Идел
Өмет
Татарстан Язучылар берлеге
Татарстан китап нәшрияты
RAFINA/D
Милли Музей
Шаян
Ханский дом
Татаркино